Нарачувате од Shein или Temu? Се воведува уште еден надомест

Ако купувате преку Shein, Temu, Amazon или други платформи што испорачуваат стока од земји надвор од Европската Унија, наскоро може да се соочите со уште една промена. Европскиот парламент одобри голема царинска реформа со која се воведува нов надомест за обработка на пратки од земји надвор од ЕУ и се наметнуваат значително построги правила за онлајн платформите.

Важно е да се напомене дека овој нов надомест не е ист со царинскиот трошок од три евра што веќе се применува за пратки со мала вредност од јули. Станува збор за посебен административен надомест за обработка на пратки, чиј точен износ допрва треба да го утврди Европската комисија. За време на преговорите се споменуваше износ од две евра, пренесува Index.

Се очекува земјите-членки да почнат да го наплаќаат овој надомест најдоцна до 1 ноември 2026 година.

- Advertisement -

Целта на новиот надомест е да се покријат зголемените трошоци со кои се соочуваат царинските органи, кои во последните години се преоптоварени со милијарди мали пратки нарачани преку платформи како Shein и Temu.

Според податоците на Европската комисија, само во 2025 година во ЕУ пристигнале 5,9 милијарди производи со мала вредност испорачани директно до потрошувачите, при што околу 90 проценти од овие производи потекнуваат од Кина.

Платформите како Shein и Temu ќе станат увозници
Една од најзначајните промени е тоа што платформите и онлајн трговците кои испорачуваат стока од земји надвор од ЕУ директно до европските купувачи, отсега ќе сносат значително поголема одговорност.

Таквите платформи ќе бидат класифицирани како увозници. Тоа значи дека ќе бидат обврзани да ги достават потребните податоци до царинските органи, да ги платат или да обезбедат гаранции за царинските давачки и другите пропишани трошоци, како и да обезбедат производите што ги продаваат да бидат во согласност со правилата на ЕУ.

Тие ќе бидат обврзани да ги пријават податоците за продажба веднаш по трансакцијата, што треба да им овозможи на царинските органи да го проценат ризикот уште пред стоката да стигне до границата на Унијата.

Со ова, дел од одговорноста што претходно паѓаше на поединечните купувачи се префрла на платформите и трговците.

За да се спречи избегнувањето на обврските преку фиктивни компании, од платформите ќе се бара да имаат седиште во ЕУ или да бидат застапувани од правно лице во рамките на Унијата кое го има статусот на Овластен економски оператор или Доверлив трговец.

Новиот надомест е одвоен од царинскиот трошок од 3 евра. Ќе се наплаќа надомест за обработка за секој производ купен од онлајн продавница надвор од ЕУ и испорачан директно до потрошувачот.

Износот ќе го одреди Европската комисија врз основа на минималните трошоци што ги имаат царинските органи при обработката на стоките. Пресметката ќе ги вклучува трошоците поврзани со ИТ-системите, персоналот, верификацијата на податоци, анализата на ризик и инспекциите.

Износот потоа ќе се ревидира на секои две години.

Надоместот треба да го плати истиот субјект што е одговорен и за другите царински давачки поврзани со пратката. Намерата на законодавците е да се спречи автоматско префрлање на овој трошок директно врз купувачите.

Реформата предвидува и понизок надомест за одредени пратки што се увезуваат во ЕУ во поголеми, консолидирани количини – на пример, преку магацини лоцирани во рамките на Унијата. Целта е да се поттикнат платформите и трговците да користат магацини во ЕУ наместо поединечно да ја испраќаат стоката од трети земји до секој потрошувач.

За царинските органи е полесно да ги проверуваат и обработуваат таквите пратки.

Казните би се движеле од еден до шест проценти од вкупната вредност на стоката што компанијата ја увезла во ЕУ во текот на претходните 12 месеци. Царинските органи би можеле привремено или трајно да им го одземат статусот на „доверливи економски оператори“ и да ги означат како субјекти со висок ризик.

Зошто ЕУ ги заострува правилата?
Според ЕУ, главната причина за реформата е експлозивниот раст на онлајн купувањето и обемот на мали пратки што секојдневно пристигнуваат во ЕУ.

Царинските органи тешко можат физички да ги проверат толку големите количини стока, а европските институции предупредуваат дека тоа го зголемува ризикот до потрошувачите да стигнат производи што не ги исполнуваат безбедносните, даночните или другите европски стандарди.

Посебен фокус е ставен на големите платформи за евтина стока, како што се Shein и Temu, преку кои милиони Европејци секојдневно нарачуваат производи од Кина.

Целта на реформата е самите платформи да преземат поголема одговорност за стоката што ја продаваат на европските потрошувачи, наместо најголемиот дел од надзорот и одговорноста да се остават за моментот кога пратката ќе стигне до границата на ЕУ.