ЕУ издава нови упатства за граѓаните: „Кога ќе се случи катастрофа, првите часови можат да бидат клучни“

Додека Европа се соочува со сè почести и посложени кризи, Европската комисија ги засилува напорите за зајакнување на подготвеноста низ целата Европска Унија. Од помагање на граѓаните да се заштитат себеси во вонредни ситуации до обезбедување непречено функционирање на националните системи за цивилна заштита во случај на катастрофи, ЕУ воведува конкретни мерки за да ја направи Европа поотпорна на кризи, објави Европската комисија.

На Европскиот форум за цивилна заштита, европската комесарка за еднаквост, подготвеност и управување со кризи, Хаџа Лахиб, презентираше нови упатства што треба да им помогнат на граѓаните и заедниците да се подготват за вонредни ситуации, вклучително и во првите 72 часа од кризата.

Таа, исто така, објави планови за воведување годишен Европски ден на подготвеност, кој ќе се прослави за прв пат во октомври 2027 година.

- Advertisement -

Овие иницијативи се темелат на неодамна усвоената Препорака на Европската комисија за тестирање на континуитетот на работењето и отпорноста, која има за цел да ја зајакне отпорноста на националните контакт точки за цивилна заштита низ цела Европа.

Сите овие мерки претставуваат понатамошен чекор во спроведувањето на Стратегијата на Унијата за подготвеност на ЕУ, која ги преведува целите за европска подготвеност во конкретни акции.

Нови упатства за зајакнување на подготвеноста на граѓаните
Од подготовка на комплет за итни случаи до знаење што да се прави во случај на катастрофа, подготвеноста започнува со практични чекори.

Новите упатства од Европската комисија треба да им помогнат на властите да им обезбедат на граѓаните знаење и алатки што им се потребни за да се заштитат себеси и другите во кризни ситуации.

Упатствата опфаќаат четири клучни области:

72-часовна самоодржливост: Помагање на граѓаните да ги задоволат своите основни потреби во текот на првите три дена од вонредната состојба, додека се организираат релевантните услуги. Ова вклучува обезбедување основни залихи за итни случаи и подготовка на комплети за итни случаи.

Образование за подготвеност: Вклучување на содржини за управување со кризи во наставните програми за рано детство, предучилишно образование и основно образование, како и обука на едукатори. Целта е да им се овозможи на децата од рана возраст да ги развијат вештините потребни за справување со вонредни состојби, преку достапни активности прилагодени на нивната возраст, без да предизвикаат страв или вознемиреност.
Подготвеност за лица со попреченост: Обезбедување поинклузивни и достапни мерки за подготвеност, земајќи ги предвид потребите на лицата со попреченост и охрабрувајќи го нивното учество во планирањето, така што никој не е изоставен.
Комуникација за ризици и закани: Помагање на властите поефикасно да ги комуницираат ризиците и заканите, така што граѓаните добиваат навремени, достапни и веродостојни информации пред, за време и по вонредните состојби.

Овие упатства, кои не се правно обврзувачки, имаат за цел да развијат култура на подготвеност низ цела Европа, така што поединците и заедниците ќе бидат подобро информирани, опремени и способни да предвидат и да одговорат на кризи навремено.

Европски ден на подготвеност
За да ја направи подготвеноста заеднички приоритет низ цела Европа, Европската комисија предлага да се воведе годишен Европски ден на подготвеност, кој ќе се слави секој 23 октомври од 2027 година.

Целта е да се охрабрат граѓаните и локалните заедници активно да учествуваат во подготвеноста за вонредни состојби со цел да се заштитат себеси и другите.

Денот би бил и можност да се признаат националните, регионалните и локалните власти, организациите за цивилна заштита и заедниците за нивната работа во зајакнувањето на подготвеноста низ цела Европа.

Датумот е избран затоа што ја одбележува годишнината од воспоставувањето на Механизмот за цивилна заштита на Унијата, основан на 23 октомври 2001 година. Ова ја признава неговата улога во зајакнувањето на европската солидарност и координирањето на одговорите при катастрофи во и надвор од ЕУ во текот на изминатите 25 години.

Иницијативата ја одразува важноста на вклучувањето на граѓаните, што беше истакнато и од Европскиот граѓански панел за подготвеност.

Панелот собра 150 граѓани од цела Европска Унија од март до мај 2026 година, кои препорачаа, меѓу другото, организирање на годишна Европска недела на подготвеност.

Европската комисија ќе соработува со Европскиот парламент, Советот на Европската Унија, Европскиот економски и социјален комитет и Европскиот комитет на регионите за да изготви заедничка декларација за поддршка на оваа иницијатива.

Зајакнување на континуитетот на работењето и тестирањето на отпорноста
Неодамна усвоената Препорака за континуитет на работењето и тестирање на отпорноста има за цел да им помогне на земјите-членки на ЕУ и другите земји учеснички во Механизмот на Унијата за цивилно национални контакт точки за цивилна заштита за да се обезбеди непречено функционирање на нивните национални контакт точки за цивилна заштита, дури и за време на сериозни нарушувања.

Црпејќи од искуството од неодамнешните кризи и нарушувања, оваа неправно обврзувачка препорака дава практични упатства за тоа како да се изготват планови за континуитет на работењето и редовно да се тестира нивната ефикасност.

Зајакнувањето на отпорноста на националните контакт точки има за цел да се обезбеди Механизмот за цивилна заштита на Унијата да може континуирано да работи, 24 часа на ден, и ефикасно да реагира во итни ситуации.

Европската комесарка за еднаквост, подготвеност и управување со кризи, Хаџа Лахиб, изјави:

„Кога ќе се случи катастрофа, првите часови можат да бидат клучни. Секој Европеец треба да знае што да прави, како да го заштити своето семејство и како да им помогне на другите. Подготвеноста започнува во нашите домови, училишта и заедници. Затоа им обезбедуваме на граѓаните практични алатки за подготовка за кризи, а воедно ги зајакнуваме системите на кои се потпираат кога ќе се појават вонредни ситуации.“