Протестите на младите ескалираа во Париз и во Лион

На протестите одржани во вторникот ширум Франција, по повик на средношколските и студентските организации, учествувале 480.000 луѓе, соопштија организаторите. Француското Министерство за внатрешни работи, пак, објави дека на улиците излегле 161.500 демонстранти, од кои 41.500 во Париз.

Протестите, петтиот национален бран на мобилизација на учениците и студентите, беа проследени со судири со полицијата, употреба на солзавец и водени топови, кршење излози и оштетување јавен имот. Според француските медиуми, најсериозните инциденти се случиле во Париз и Лион.

Разликата меѓу бројките е значителна и ги одразува проценките на двете страни. На претходниот протест, одржан на 6 октомври, властите изброиле 266.000 учесници, а организаторите околу 450.000. Тоа се бројките што се појавуваат во дел од првичните извештаи за протестите.

Солзавец и искршени излози во Париз

- Advertisement -

Во Париз, каде што се одржале два протестни марша, демонстрантите најпрво се собрале на Плоштадот Италија. Во поворката имало средношколци, студенти, наставници, синдикалци и здравствени работници.

Мирниот почеток на протестот подоцна бил засенет од инциденти. Според весникот „Ле Паризиен“, неколку стотици лица облечени во црно учествувале во судирите со полицијата, особено кон крајот на маршот, во близина на Плоштадот Вобан, недалеку од комплексот Инвалидите.

Дел од нив употребувале чекани и парчиња камен извадени од поплочените површини за да фрлаат кон полицијата. Околу 16.35 часот била искршена излог-вратата на продавница за вино од синџирот „Мезон Никола“ на Булеварот на Инвалидите, по што неколку лица влегле внатре и изнеле шишиња. Според сведоштво објавено во „Ле Паризиен“, шишињата биле наменети за употреба како проектил, а не за пиење.

Полицијата употребила солзавец и водени топови за да ја растера толпата. Според „Ле Монд“, демонстрантите биле блокирани на Плоштадот Вобан, а полициските кордони им го отежнувале излегувањето од просторот. Некои од младите, обидувајќи се да се повлечат од облаците солзавец, наидувале на нови полициски блокади.

Од толпата се слушале скандирања против полицијата и крајната десница, а дел од демонстрантите ја пееле и француската химна. На плакатите, меѓу другото, пишувало „Без образование нема нација“ и се барало поправеден систем за прием на факултетите.

Во Лион нападнат фотограф, повредени наставници

Сериозни инциденти имало и во Лион, каде што, според префектурата, протестирале околу 11.000 луѓе.

Весникот „Ле Монд“ објави дека група од околу 100 до 200 лица, опишани како припадници на таканаречениот „Црн блок“, оштетувале улична опрема, камери за видеонадзор и излози на банки и осигурителни компании, а фрлале и предмети кон полицијата.

Еден од учесниците се обидел од непосредна близина да фрли парче камен врз главата на професионален фотограф. Фотографот успеал да се тргне во последен момент и не бил повреден.

Во текот на полициските интервенции, според синдикални претставници цитирани од „Ле Монд“, биле удирани и членови на синдикалното обезбедување на наставниците, како и родители што учествувале во протестот. Еден наставник бил пренесен на итна медицинска помош откако бил удрен со пендрек под окото.

Поради инцидентите, поворката била прекинувана неколкупати, а локалните власти наредиле нејзино растурање пред планираниот крај на маршот. Префектурата соопштила дека биле приведени девет лица и дека четворица полицајци и жандарми биле повредени.

Грета Тунберг им даде поддршка на средношколците

Протестите добија и неочекувана меѓународна поддршка. Шведската климатска активистка Грета Тунберг во вторникот наутро ги посети учениците пред средното училиште „Пол Елуар“ во Сен Дени, во предградието на Париз, едно од жариштата на протестното движење.

„Ги гледа целиот свет“, порача Тунберг, изразувајќи гордост од француските ученици што излегле да ги бараат своите права.

Движењето започна во средината на септември, по незадоволството од условите во училиштата, недостигот од наставници и проблемите со приемот на факултетите преку системот „Паркуруп“ (Parcoursup).

Средношколската синдикална организација бара укинување на платформата за прием на високообразовните установи и издвојување 10 милијарди евра за средните училишта.

– Во нашето училиште протекува вода, а парчиња од таванот паѓаат во училниците. Зошто треба да го прифатиме тоа – прашала ученичка од средно училиште во Кан, цитирана од АФП.

Други ученици се жалат дека немаат наставници по клучни предмети, иако се подготвуваат за завршните испити.

Владата тврди дека протестите стивнуваат

Францускиот министер за образование Едуар Жефре соопшти дека во вторникот 94,2 отсто од средните училишта биле отворени, но дека 214 училишни установи биле затворени или блокирани. За споредба, на 6 октомври биле регистрирани околу 800 затворени или блокирани установи.

Министерството проценило дека во протестот учествувале 4,98 отсто од наставниците во средното образование. Владата тврди дека мобилизацијата слабее во пресрет на почетокот на училишниот распуст.

Министерот за внатрешни работи Лоран Нунез, пак, соопшти дека од почетокот на протестното движење биле повредени повеќе од 200 средношколци, околу 900 полицајци и жандарми и 147 вработени во образованието. Инспекцијата за националната полиција отворила 36 истраги, од кои четири се однесуваат на повреди со трајни последици, а шест на сериозни повреди.

Претседателот на Унијата на средношколски синдикати Ријад Рани порача дека младите нема да се откажат и ги повика граѓаните да им се приклучат на протестите против поскапувањето на животот, најавени за сабота, 17 октомври.

– Ве повикуваме масовно да му се приклучите на движењето на ‘Жолтите елеци’ во сабота, за конечно да ја оживееме оваа заедничка борба – изјави Рани.

Синдикалните и студентските организации треба повторно да се сретнат со претставници на министерствата за образование и високо образование, додека владата најави дека во буџетот за 2027 година ќе вклучи дел од предлозите на учениците и дека започнало распоредувањето на 3.000 наставници за замена во училиштата со најголем недостиг од кадар.