Димитриевски и ЗНАМ го покриваат Филков: Две години правосудна катастрофа, корупција и партиски кадри наместо реформи

Кога лидерот на ЗНАМ, Максим Димитриевски, јавно изјавува дека министерот за правда Игор Филков работи принципиелно и во интерес на владеењето на правото, се поставува едно едноставно прашање: кои се конкретните докази за тоа? Одговорот, за жал, не постои, бидејќи реалноста на македонското правосудство зборува сосема поинаку.

Две години без реформи, две години со ветувања

Откако Игор Филков ја презеде функцијата министер за правда, јавноста беше бомбардирана со најави за системски реформи, нови закони и европски стандарди. Меѓутоа, по две години, билансот е речиси празен. Усвоените закони не се применуваат, новите прописи остануваат мртво слово на хартија, а состојбата во судовите и обвинителствата е идентична, ако не и полоша отколку пред неговото доаѓање на власт.

- Advertisement -

Реформата на правосудниот испит, која беше претставена како приоритет, заврши во политичка импровизација и меѓупартиски договори, наместо во стручна и транспарентна постапка. Наместо деполитизација на правосудниот систем, граѓаните добија нова рунда на партиски именувања во судовите и обвинителствата.

Корупцијата и клиентелизмот, на највисоко ниво во три децении

Ако постои еден показател кој најдиректно ја разобличува тезата на Димитриевски, тоа е состојбата со корупцијата во Македонија. Во изминатите две години, ниту еден висок политички функционер не беше ефективно процесуиран за корупција. Обвинителствата против поврзани лица или беа тивко затворени, или завршија со ослободувачки пресуди во постапки со очигледни процедурални нерамномерности.

Клиентелизмот, односно доделувањето јавни функции и договори врз основа на партиска блискост, а не на стручност и заслуги, продолжи со непроменет интензитет. Јавните претпријатија, регулаторните тела и управните институции и понатаму се пополнуваат со партиски кадри, а Министерството за правда, наместо да биде чувар на законитоста, стана тивок соучесник во тој процес.

Партиска послушност наместо независно судство

Независноста на судството е темелот на секое правно уредено општество. Во Македонија, таа независност е сведена на декларативна фраза. Судиите и јавните обвинители кои се именувани во последните две години во огромна мерка се избирани по критериум на политичка блискост, а не по критериум на стручност и интегритет.

Судскиот совет и Советот на јавни обвинители, кои би требало да бидат независни тела, функционираат под директно политичко влијание. Граѓаните кои се впуштаат во судски спорови против државата или политички поврзани субјекти многу добро знаат каков е исходот и без да влезат во судница.

Лагите на ЗНАМ, стратегија или наивност?

Димитриевски и ЗНАМ имаат јасна позиција: тие се дел од владејачката коалиција и го бранат секој потег на своите министри без оглед на реалноста. Ваквото однесување не е принципиелност, туку чиста политичка прагматика. Додека ЗНАМ зборува за владеење на правото, нивниот министер за правда не покрена ниту една сериозна антикорупциска иницијатива, не спроведе ниту една суштинска деполитизација во правосудството и не одговори на ниту едно конкретно прашање за именуваните кадри.

Изјавите на Димитриевски не се само политичка пропаганда, туку и директна навреда за интелигенцијата на граѓаните кои секојдневно се соочуваат со неефикасно, политизирано и корумпирано правосудство.

 Владеење на правото или владеење на партијата?

Македонија заслужува вистинско владеење на правото, а не неговата имитација. Заслужува министер за правда кој ќе го стави законот над партискиот интерес, кој ќе именува судии по стручност, кој ќе процесуира корупција без оглед на тоа кој стои зад неа. Сè додека Филков и ЗНАМ продолжат да нудат само реторика без резултати, прашањето на Димитриевски за владеењето на правото ќе останува горчлива иронија, а не политичка реалност.

Сашо Денесовски