Повеќе од 50.000 смртни случаи во европските градови во текот на летото 2026 година се поврзуваат со екстремните горештини

Повеќе од 50.000 смртни случаи во европските градови во текот на летото 2026 година се поврзуваат со екстремните горештини, покажува ново научно истражување. Според проценките, тоа е најсмртоносното лето во однос на жртвите поврзани со високите температури во последните децении, додека европската економија се соочува со проценети загуби од 113 милијарди евра поради намаленото производство и продуктивност.

Истражувањето, спроведено од научници од Империјал колеџ во Лондон и Лондонската школа за хигиена и тропска медицина, проценува дека 50.391 смртен случај бил поврзан со високите температури во текот на јуни, јули и август. Анализата опфатила 854 градови во 30 европски земји, во кои живее приближно 40 проценти од населението на опфатените држави.

Според резултатите, проценетиот број смртни случаи е за 71 процент повисок од оној во летото 2022 година, кое дотогаш важеше за едно од најсмртоносните во анализираниот период. Тогаш во истите градови биле проценети 29.480 смртни случаи поврзани со топлината.

- Advertisement -

Научниците проценуваат дека 32.619 од смртните случаи во летото 2026 година се поврзани со дополнителното затоплување предизвикано од човековите активности, особено со емисиите од согорувањето фосилни горива. Тоа значи дека приближно две третини од проценетиот број смртни случаи се поврзуваат со дополнителната топлина предизвикана од климатските промени.

Важно е да се нагласи дека станува збор за научни процени засновани врз температурни податоци и модели за влијанието на топлината врз смртноста, а не за официјален список на починати кај кои топлината била заведена како непосредна причина за смртта.

Според проценките, Италија имала најголем број смртни случаи поврзани со високите температури – околу 13.300. На второ место е Франција со приближно 7.300, а потоа следуваат Шпанија со околу 6.800, Германија со 6.300 и Обединетото Кралство со околу 4.400 смртни случаи.

Податоците покажуваат дека екстремната топлина не е само прашање на непријатни временски услови, туку и сериозен ризик за јавното здравје. Високите температури дополнително го оптоваруваат организмот, особено кај повозрасните лица и луѓето со постојни здравствени проблеми.

Истражувачите предупредуваат и дека проценетиот број може да биде помал од вистинскиот вкупен број на жртви во Европа. Анализата опфаќа избрани градови, а не целото население на континентот, и не го вклучува смртоносниот топлотен бран во мај.

Последиците од екстремните температури се чувствуваат и во економијата. Според проценката на германската осигурителна компанија „Алијанц“, објавена во септември, топлотните бранови во летото 2026 година би можеле да го намалат економското производство во 30 европски земји за вкупно 113 милијарди евра.

Најголеми загуби се проценуваат во Италија, каде што изнесуваат околу 28 милијарди евра. Германија е на второто место со околу 25 милијарди евра, а Франција на третото со приближно 20 милијарди евра.

Економските последици се поврзуваат со намалената продуктивност на работниците за време на екстремните горештини, подолгите паузи, отсуствата од работа и намаленото производство. Кога високите температури го отежнуваат извршувањето на работните задачи, последиците се прелеваат врз компаниите, услугите и пошироката економска активност.

Според анализата на „Алијанц“, проценетите загуби одговараат на околу 0,46 проценти од вкупниот очекуван бруто-домашен производ на опфатените европски земји за 2026 година.

Научните процени за смртноста и економските загуби укажуваат дека екстремните горештини имаат последици што одат многу подалеку од температурите забележани на термометрите. Тие влијаат врз здравјето на населението, работната продуктивност и економскиот раст.

Податоците за летото 2026 година повторно го отвораат прашањето колку добро европските градови, здравствените системи и работните места се подготвени за сè поинтензивните топлотни бранови. Раното предупредување, пристапот до разладување и заштитата на најранливите категории се меѓу мерките што можат да помогнат да се намалат последиците.

Истовремено, истражувачите ја нагласуваат потребата од ограничување на климатските промени, бидејќи дополнителното затоплување предизвикано од човековите активности значително го зголемува ризикот од смртност за време на екстремните горештини.