АЛ-АКСА ЗАТВОРЕНА ЗА РАМАЗАН БАЈРАМ, ИСТОРИСКИ ПРЕСЕДАН ОД 1967 ГОДИНА

Ерусалим, 20 март 2026 — Илјадници муслимански верници го дочекаа Рамазан Бајрам надвор од капијата на Стариот град во Ерусалим. За прв пат по шеесет години, вратите на џамијата Ал-Акса останаа затворени за еден од најсветите денови во исламскиот календар, остварувајќи историски преседан кој го потресе муслиманскиот свет.

Затворањето, повеќе од безбедносна мерка

Израелските власти ја затворија џамијата на 28 февруари по избувнувањето на американско-израелскиот вооружен конфликт со Иран, наведувајќи вонредни безбедносни мерки и ограничувања на јавни собири. Сепак, палестинските лидери и меѓународните набљудувачи не ја прифатија оваа образложба.

Ова е прв Рамазан откако Израел го окупираше Источен Ерусалим во 1967 година во кој Палестинците не беа во можност да ги извршат петочните молитви во џамијата. Петочните молитви и ноќните рамазански молитви беа целосно забранети, а Палестинците беа спречени да пристигнат до светото место поради масовно присуство на израелски безбедносни сили во Стариот град. Откако започна затворањето, не повеќе од 25 вработени во Вакафот, телото кое управува со комплексот, беа дозволени внатре по смена.

Празни дворови, молитви на улица

- Advertisement -

Стариот град на Ерусалим, обично исполнет со живот и верници во текот на Рамазан, овој пат беше вистинска пустина. Ал-Вад, главната улица која води кон Ал-Акса, беше целосно празна. Продавниците за слатки, билки и облека беа затворени, а дури и аптеките и познатите кафулиња беа принудени да ги спуштат ролетните. Децата не добија слатки, Рамазан украсите беа отсутни, а гласните повици за купување сезонски производи не се слушаа.

Илјадници верници кои традиционално се собираат во Ал-Акса за бајрамски молитви беа принудени да се молат надвор од портите на Стариот град. Израелските безбедносни сили поставија бариери и ограничија пристап, а кога толпите се обидоа да влезат, беа испукани предупредувачки истрели. И покрај тоа, улиците одекнуваа со такбир, муслиманите ги извршуваа молитвите на отворени простори.

Еден чувар на Ал-Акса испрати емотивна порака: „Нема никого. Капиите се затворени. Дворовите се празни.”

Меѓународна осуда

Затворањето предизвика бран на меѓународна осуда. Осум муслимански земји заедно осудија „неоправдано” затворање, изјавувајќи дека Израел „нема суверенитет” над светото место и мора веднаш да ги укине ограничувањата. Арапската лига ги окарактеризира мерките како кршење на меѓународното право и ги повика меѓународните сили да гарантираат слобода на верско изразување на светите места во Ерусалим.

Водечки палестински исламски свештеник издаде фетва со повик за бајрамски молитви надвор од Ал-Акса, на „најблиската можна локација” до светото место. „Стана јасно на сите дека затворањето на Ал-Акса уште од почетокот на војната со Иран носи израелски политички цели, поврзани со обидот да се искористи ова регионално случување за унапредување на планови за јудеизација на Ал-Акса”, соопшти адвокатот на свештеникот.

Нова реалност?

Палестинските лидери не кријат дека ова затворање го сметаат за нешто многу потешко од привремена безбедносна мерка. Аналитичарите предупредуваат дека Израел го користи регионалниот конфликт со Иран како параван за наметнување трајна нова реалност на едно од најспорните свети места во светот.

Затворањето на Ал-Акса за Рамазан Бајрам 2026 година останува запишано во историјата, не само како безбедносна одлука, туку и како пресвртница во долгогодишниот спор за идентитетот, суверенитетот и верските права во срцето на Ерусалим.

С.Д.Охридскај