ДЛАБОКО ПОД ЗЕМЈА, ЈАПОНИЈА СЕ ПОДГОТВУВА ЗА ВОЈНА СО КИНА

Топ Вести - Слушај сега

Зад црната железна ограда во Кумамото, на далечниот запад на Јапонија, војниците трчаат во кругови под будното око на нервозните жители. Но, базата, која брзо станува нервен центар на подготовките за регионална војна, наскоро ќе премести дел од своите активности под земја.

Кампот Кенгун е дом на некои од најнапредните системи за оружје во Јапонија, а повеќе се преместени таму во последните недели, бидејќи премиерката Санае Такаичи, позната како Железната дама, почна да ја трансформира одбранбената положба на земјата како одговор на Кина, објавува Телеграф.

Подземен ракетен центар

Преместувањето на операциите под земја ќе ѝ овозможи на базата да продолжи да работи дури и во случај на напад, сценарио со кое локалното население и службените лица се соочуваат за прв пат по децении.

– Ја прифативме инсталацијата на ракети со долг дострел во кампот Кенгун бидејќи тие се клучни за одбраната на Јапонија. Денес сме позагрижени за безбедноста од кога било досега. Факт е дека кинеската закана за Јапонија расте и важно е да одговориме на неа – вели Каихеи Хашигучи, локален пратеник за Првата изборна единица Кумамото, која го надгледува кампот.

 

33,7 милијарди јени (180 милиони евра) се обезбедени во буџетот за 2026 година за закопување на дел од операциите, но деталите се строго чувана тајна. Кампот Кенгун служи како штаб на западните сили на Јапонија кои го надгледуваат долгиот јужен островски синџир, кој се протега само околу 100 километри од Тајван. Наскоро ќе биде домаќин на најнапредната јапонска ракета земја-брод тип 12, со дострел до 1.000 километри – доволно за да стигне до Кина.

Национална дебата за милитаризација

Самиот камп се најде во центарот на растечката дебата за милитаризацијата на Јапонија, што стана големо прашање пред предвремените избори во недела. Додека многу гласачи се фокусирани на економијата, сè поголем број се свртуваат кон безбедносните прашања, растргнати помеѓу поддршката на засилувањето на одбраната како форма на одвраќање и одржувањето на статус кво за да се избегне станување цел.

Темата за милитаризација останува табу во Јапонија, каде што пацифизмот е водечка доктрина од крајот на Втората светска војна, откако Јапонија стана единствената земја што претрпе нуклеарни напади. За разлика од армиите на Обединетото Кралство или Соединетите Американски Држави, Јапонските сили за самоодбрана (ЈСДФ) се уставно ограничени на одбрана на земјата и не можат да дејствуваат офанзивно.

Потегот кон поголеми одбранбени капацитети би барал фундаментална промена во начинот на размислување на многу Јапонци.

Премиерката Такаичи и нејзиниот цврст став

Сепак, премиерката Такаичи ја стави одбраната на врвот на својата агенда во четирите месеци откако ја презеде функцијата. Кон крајот на јануари, таа свика предвремени избори како еден вид референдум за нејзиниот краток мандат, надевајќи се дека ќе ја искористи својата популарност и ќе обезбеди мнозинство во парламентот, во што успеа.

 

Претседателот на САД, Доналд Трамп, веќе ја покани да ја посети Белата куќа во март. Такаичи, која ја наведува Маргарет Тачер како своја инспирација, успешно одржа средби со неколку светски лидери, вклучувајќи ги Трамп, Сер Кир Стармер и Џорџија Мелони, но сè уште не постигна никакви значајни резултати на домашен план.

Дипломатска криза со Кина

Всушност, нејзиниот најзначаен потег досега, направен едвај две недели по преземањето на функцијата, беше дипломатската криза со Кина. На почетокот на ноември, таа им кажа на пратениците дека конфликтот околу Тајван, кој Пекинг го смета за своја територија, може да предизвика клаузула во јапонскиот устав што ќе му дозволи на ЈСДФ да учествува во конфликт, за да ја заштити Јапонија.

Коментарот предизвика негодување во Пекинг, кој остро реагираше со тоа што ги повика своите граѓани да не патуваат во Јапонија и блокираше извоз на стоки со двојна намена, што експертите проценуваат дека би можело да ја чини јапонската економија 11 милијарди евра.

– Коментарите на премиерот Такаичи беа неодговорни. Кога видов како реагираше Кина, уште повеќе се исплашив од конфликт околу Тајван – вели Сара Фукушима, 24-годишна работничка во ресторан.

Искуството на ЛДП е клучен адут

Сепак, Фукушима останува цврст поддржувач на јапонската Железна дама.

– Не сум нејзин најголем обожавател, но признавам дека Такаичи е најспособниот политичар кој може да ја промени Јапонија на подобро – рече таа.

Многу од нејзините поддржувачи тврдат дека нема соодветни алтернативи, со оглед на тоа што ЛДП е на власт поголемиот дел од изминатите 60 години и ниедна друга партија нема искуство да ја води земјата.

– ЛДП има огромно искуство во обликувањето и спроведувањето на јапонската одбранбена политика, за разлика од другите партии на кои им недостасува такво искуство, особено во оваа област – ​​рече Иида Масафуми, директорка за безбедносни студии во Националниот институт за одбранбени студии, тинк-тенк поврзан со јапонското Министерство за одбрана.

Растечката закана од Кина

ЛДП е една од најтврдокорните партии во Јапонија во однос на одбранбената политика и се залага за поголема милитаризација, додека опозициските партии се попацифистички. Дури и сегашниот коалициски партнер на ЛДП, конзервативната Партија на иновации, повика на дискусија за нуклеарно партнерство со Соединетите Американски Држави, што би бил огромен чекор за Јапонија. Главната закана за Јапонија порано доаѓаше од Северна Кореја, но во последниве години таа улога ја презеде Кина.

 

– Денес чувствувам огромна криза и ризик – поголем од кога било досега од Втората светска војна. Нивото на опасност е неспоредливо, без преседан. Пред 10 години можеби ќе имаше судири меѓу бродовите на крајбрежната стража на Кина и Јапонија, но денес е неспоредливо поекстремно – вели Сатору Накамура, поранешен војник и раководител на одбранбен тинк-тенк во Окинава, најјужната префектура во Јапонија.

Кина ја засили воената активност околу Тајван, а според нејзините државни медиуми, крајбрежната стража распоредила 550.000 бродови и 6.000 авиони околу островот во последните 5 години, што е зголемување од речиси 15 пати.

Страв од војна и загриженост за паричникот

Кинеската агресија врз Тајван ги загрижува многумина во Јапонија поради географската близина и фактот дека повеќе од 55.000 американски војници се стационирани во Јапонија и веројатно би биле вклучени во евентуален конфликт.

– Секој пат кога гледам вести на интернет, се плашам. Тајван е толку блиску до јужните острови на Јапонија. Мора да бидеме подготвени. Ако нешто се случи во близина на Јапонија, важно е да можеме да се одбраниме – вели Миса Кураока, 29-годишна стоматолошка хигиеничарка од Кумамото.

Покрај Тајван, Токио е сè повеќе загрижен за претензиите на Кина кон островите Сенкаку.

– Многу е јасно дека Кина тврди дека има суверенитет над островите и постепено го зголемува присуството не само на својата крајбрежна стража, туку и на својата морнарица и воздухопловни сили во области многу блиску до островите – рече Масафуми.

Во декември минатата година, Јапонија ја обвини Кина дека со радар ги таргетирала два од нејзините борбени авиони Ф-15, што се смета за сериозна воена закана.

– Главната причина зошто сакам да гласам е за да се осигурам дека ќе избегнеме војна. Сè што гледам на вестите е толку ужасно – објасни Макото, 20-годишен студент од префектурата Кумамото.

Иако безбедносните прашања се сè поважни, водечкото прашање на претстојните избори е зголемувањето на трошоците за живот. Високата инфлација и даноците доведоа до нагло зголемување на сметките за храна и комунални услуги, а анкетата на осигурителната компанија „Сумитомо Лајф“ во септември минатата година покажа дека 80 проценти од јапонските домаќинства почувствувале удар врз семејниот буџет. Премиерот Такаичи вети дека ќе го забрза зголемувањето на трошоците за одбрана за да достигне 2 проценти од БДП до март, но многу гласачи стравуваат дека ова би можело да значи повисоки даноци.

Одвраќање или провокација?

Во Јапонија постои неизвесност околу тоа дали зајакнувањето на одбранбените капацитети би можело да ја направи земјата поголема цел во очите на Кина. Последиците од војната се длабоко врежани во свеста на жителите на Кумамото, кое се наоѓа недалеку од Нагасаки. Анкета спроведена во ноември од страна на новинската агенција Кјодо покажа дека јавноста е поделена: речиси 50 проценти го поддржуваат правото на Јапонија на самоодбрана, додека 44 проценти се противат на тоа.

За многумина што живеат во близина на кампот Кенгун, распоредувањето оружје со долг дострел е особено загрижувачко.

– Еден од моите пријатели неодамна се пресели бидејќи дознал дека ставаат ракета во кампот. Многу би ме исплашило ако некогаш одлучат да ја прошират базата – рече Хароју, пензионер кој живее на пет минути од базата.

Слично е и на Јонагуни, најзападниот јапонски остров, на околу 100 километри од брегот на Тајван. Островот стана фокус на Министерството за одбрана, кое таму воспостави воена база во 2016 година и постепено ја проширува.

Многу жители ја гледаат милитаризацијата на нивниот остров како клучна форма на одвраќање, но други ја гледаат како ризик.

– Ако имаме повеќе оружје, стануваме цел. Тоа е провокација на непријателот и покана за напад, а не одвраќање – рече Такако Уено, асистентка во супермаркет во Јонагуни.

Сепак, растечката закана од Кина почна да ги менува начините на размислување, особено кај младите луѓе.

– Ако мислите дека повеќе оружје ве прави цел, погледнете ги САД. Ако е така, зошто САД не се нападнати? – праша поранешниот војник Сатору Накамура.

Тој верува дека Такаичи е најсоодветна за заштита на земјата.

– Дури и ако победи, Јапонија се соочува со голем безбедносен проблем. Но, ако не победи, Кина наскоро ќе ја преземе Окинава, и тоа без борба – заклучи тој.