Трамп го замоли јапонскиот премиер да ги ублажи тензиите со Кина

Претседателот на САД, Доналд Трамп, го замоли јапонскиот премиер Санае Такаичи да не го ескалира спорот со Кина за време на разговорите оваа недела, соопштија извори запознаени со ова прашање, бидејќи Вашингтон се стреми да зачува кревко примирје во трговската војна со Пекинг.

Такаичи го предизвика најголемиот дипломатски спор со Кина во последните години откако му рече на парламентот дека хипотетички кинески напад врз Тајван, што би претставувало закана за Јапонија, би можел да оправда воен одговор. Забелешките предизвикаа остар одговор од Пекинг, кој ги предупреди своите граѓани да избегнуваат патувања во Јапонија.

За време на телефонскиот разговор во вторник, Трамп рече дека не сака понатамошна ескалација, изјавија двајца извори од јапонската влада кои зборуваа под услов на анонимност поради чувствителноста на прашањето. Но, тој не постави конкретни барања, сугерирајќи дека не го повторил повикот на Пекинг за повлекување. Јапонија вели дека забелешките на Такаичи ја одразуваат долгогодишната владина политика.

- Advertisement -

На редовната прес-конференција во четврток, главниот секретар на кабинетот, Минору Кихара, одби да коментира за деталите од „дипломатската размена“.

Разговорот следеше по телефонскиот повик на Трамп со кинескиот претседател Си Џинпинг, кој му рече на американскиот лидер дека враќањето на Тајван во Кина е клучно за визијата на Кина за глобален поредок, објави официјалната новинска агенција Синхуа. Демократски управуваниот Тајван ги отфрла територијалните претензии на Кина.

Трамп, кој планира да го посети Пекинг во април, јавно не потврди дека се разговарало за Тајван, туку наместо тоа рече дека двете најголеми економии во светот имаат „многу силна“ врска и се блиску до финализирање на широк трговски договор. „Односот меѓу САД и Кина е многу добар, а тоа е исто така добро за Јапонија, нашиот драг и близок сојузник“, рече Трамп како одговор на прашање на Ројтерс.

Во Токио постои загриженост дека Трамп би можел да ја омекне својата поддршка за Тајван во обид да обезбеди трговски договор со Пекинг, што јапонските претставници го сметаат за безбедносен ризик во сè помилитаризираната Источна Азија. „За Трамп, односот меѓу САД и Кина е најважен“, рече професорот Казухиро Маеџима од Универзитетот Софија.

Јавното молчење на Трамп за ескалацијата на спорот дополнително ги вознемири јапонските политичари. Иако американскиот амбасадор ја поддржа Јапонија против кинеската „присила“, некои високи членови на владејачката партија очекуваа појасен став. Јапонија е домаќин на најголем број американски сили надвор од САД, вклучувајќи носач на авиони и амфибиски единици на морнаричкиот корпус.

Пекинг ја засили својата реторика, повикувајќи ги САД да ја ограничат Јапонија за да спречат „обиди за оживување на милитаризмот“. „Народен дневен весник“ на Кинеската комунистичка партија потсети на улогата на Јапонија како заеднички непријател за време на Втората светска војна.

Канцеларијата на премиерката Такаичи му достави на Ројтерс официјален резиме од разговорот, во кој се вели дека биле дискутирани односите меѓу САД и Кина, додека ги отфрла извештаите дека Трамп ја советувал да не го провоцира Пекинг поради Тајван. Нејзината изјава, според претходните зборови на јапонските претставници, сега е тешко да се негира, што дополнително го комплицира решавањето на спорот што би можел да влијае на економијата и да ги продолжи тензиите во односите меѓу Кина и Јапонија.