Трансродовите жени на Олимпијадите нема да се натпреваруваат во женските категории

На трансродовите жени им е забрането да се натпреваруваат во женската категорија на олимписките игри, објави денеска Меѓународниот олимписки комитет (МОК), по воведувањето на новите правила за подобност на жените.

МОК објави дека правилата одобрени од извршниот комитет ќе важат од следните Олимписки игри во 2028 година во Лос Анџелес, па натаму и нема да се користат ретроактивно.

„Правото за учество во кој било настан во женска категорија на Олимписките игри или кој било друг настан на МОК, вклучувајќи ги индивидуалните и тимските спортови, сега е ограничено на биолошки жени, утврдено врз основа на еднократен скрининг за генот SRY. Сите спортистки кои се натпреваруваат во женска категорија мора да го поминат тестот SRY, кој ќе ја заштити фер играта, безбедноста и интегритетот во женската категорија“, се вели во соопштението на МОК.

- Advertisement -

Промената е во согласност со извршната наредба на претседателот на САД, Доналд Трамп, за трансродовите жени во женските спортски настани.

Претседателката на МОК, Кирсти Ковентри, двократна освојувачка на златен медал во пливање, изјави:

– Како поранешна спортистка, цврсто верувам во правото на сите олимпијки да учествуваат во фер натпреварување. На Олимписките игри, дури и најмалите маржи можат да бидат разликата помеѓу победата и поразот. Значи, апсолутно е јасно дека не би било фер биолошки мажи да се натпреваруваат во женска категорија. Освен тоа, во некои спортови едноставно не би било безбедно – нагласи таа.

МОК известува дека тестот е за „генот SRY, сегмент од ДНК што нормално се наоѓа на Y хромозомот, што го иницира развојот на машкиот пол и укажува на присуство на тестиси“.

Тестот SRY – преку брис, плунка или преку примерок од крв – беше користен во голем обем за прв пат од страна на Светската атлетска федерација, што го направи задолжителен за жените на минатогодишното светско првенство во Токио.

Атлетиката и пливањето се меѓу спортовите што им забрануваат на трансродовите жени да учествуваат во женска категорија. Светската атлетска федерација ја поздрави одлуката на МОК.

МОК објави дека новите правила се резултат на процес на преглед што започна во септември 2024 година и доби интензитет кога Ковентри стана првата жена избрана за претседател минатата година.

Овој потег беше поздравен од тениската легенда Мартина Навратилова и други активисти.

„Време беше, ви благодарам што конечно го насочивте вниманието кон реалноста и што ја штитите женската категорија“, напиша таа на Икс.

Дебатата за подобност за полот привлече големо внимание на Олимписките игри во Париз во 2024 година.

Боксерките Имане Келиф од Алжир и Лин Џу-Тинг од Тајван освоија златни медали на Игрите, една година откако беа дисквалификувани од светските првенства, организирани од Меѓународната боксерска федерација (IBA), поради наводно неуспешно положување на тестовите за подобност.

МОК, кој ги организираше последните два олимписки боксерски турнири изјави дека Келиф и Лин можат да се натпреваруваат затоа што се родени и се идентификуваат како жени.

Официјално, ниту еден спортист роден како маж не се натпреварувал во женската категорија во Париз. Но, новозеландската кревачка на тегови Лорел Хабард го направи тоа на Игрите во Токио во 2021 година, без да освои медал.

МОК објави дека неговото истражување покажало дека

МОК соопшти дека неговото истражување покажало дека родените мажи задржуваат предности во областите сила, моќ и/или издржливост и имаат три значајни врвови на тестостерон, „во матката, во мини-пубертет од детството и почнувајќи од адолесцентниот пубертет до зрелоста“. Предноста на мажите се движи од 10-12 проценти во трчање или пливање, до повеќе од 100 проценти во спортови што вклучуваат кревање тегови и удирање.

МОК соопшти дека ова важи и за трансродовите спортисти и огромното мнозинство спортисти со одредени XY разлики во развојот на полот (DSD), кои „имаат анатомски и физиолошки предности во согласност со тоа што се мажи, а дури и нивниот законски пол, начинот на кој се воспитани и/или нивниот родов идентитет може да варираат“.

Се смета дека DSD или интерсексуалните спортисти ја вклучуваат двократната олимписка и трикратна светска шампионка на 800 метри, Кастер Семенја од Јужна Африка.

Сепак, Ковентри, исто така, изјави дека прописите значат дека „секој спортист мора да биде третиран“ со достоинство и со почит.

– Мора да има јасна едукација за процесот и достапно советување, заедно со стручни медицински совети – вели таа.

Алун Вилијамс, професор по спортска и вежбовна геномика на Универзитетот Манчестер Метрополитен, неодамна објави труд во UK Journal of Sports Medicine за ова прашање и не е задоволен од новите правила.

– Нема убедливи директни докази дека спортистите со DSD имаат предности во спортот. Значи, генетското тестирање на сите девојки/жени спортистки се базира на заклучоци, а не на директни докази, и доаѓа со огромни практични и етички проблеми – изјави тој за британската прес-асоцијација.

Во соопштение објавено пред очекуваната одлука на МОК, лоби групите Алијанса за спорт и права (SRA) и над 100 сојузнички организации соопштија дека забраната ќе биде уназадување на родовата еднаквост.

– Политиката за сексуално тестирање и општа забрана би била катастрофална ерозија на правата и безбедноста на жените – рече Андреа Флоренс, извршен директор на Алијансата за спорт и права.