Педијатрите предлагаат бесплатни вакцини против менингококна болест, варичела и ротавирус

Топ Вести - Слушај сега

Хрватското педијатриско друштво (ХПД) предлага опционалните вакцини и имунизацијата на децата против вообичаени заразни болести како што се менингококната болест, варичелата, ротавирусот и респираторниот синцицијален вирус (РСВ) да бидат бесплатни, со што ќе се зголеми нивната употреба и достапност.

- Advertisement -

Вакцините се веќе достапни, но родителите мора да платат за нив, па вакцината против варичела чини околу 50 евра, вакцината против ротавирус чини 62 евра, менингококната вакцина чини 96 евра, а имунизацијата против РСВ чини 205 евра. Доколку вакцината се дава во повеќе дози, цената се зголемува многукратно.

ХПД го презентираше својот предлог како дел од јавната дебата за Нацрт-програмата за имплементација на имунизацијата, која до денес беше во е-консултација.

Иницијативата беше делумно инспирирана од случајот на седуммесечно девојче кое неодамна почина од менингококна сепса на Загрепската клиника за заразни болести „Д-р Фран Михаљевиќ“. Случајот силно резонираше во јавноста и повторно ја отвори дебатата за превенција од оваа ретка, но исклучително сериозна болест. Овој трагичен настан, меѓу другото, предизвика и експертски дискусии за можностите за поширока достапност на менингококна вакцинација.

По овој случај, менингококната вакцина стана толку популарна во Хрватска што во моментов има недостиг во аптеките.

HPD предлага вакцините против менингококните и другите наведени болести, како и имунизацијата против RSV, да останат опционални, но трошоците да ги покрие Хрватскиот институт за здравствено осигурување.

Ова, веруваат тие, би ги намалило нееднаквостите во пристапот до превенција, бидејќи овие вакцини сега често им се достапни само на родителите кои можат сами да ги платат. Доколку бидат покриени со здравствено осигурување, заштитата би им била достапна на повеќе деца.

Иако ова првично би ги зголемило трошоците на системот, експертите нагласуваат дека вакцинацијата е многу поевтина на долг рок отколку лекувањето на компликациите од болестите што може да ги спречи.

Бесплатна доброволна имунизација на доенчиња против RSV
Тие особено предупредија за респираторниот синцицијален вирус (RSV) како една од главните причини за тешки инфекции на долниот респираторен тракт кај доенчиња и мали деца, што значително го оптоварува здравствениот систем во текот на зимските месеци. Инфекциите најчесто се јавуваат помеѓу ноември и март, а голем број заболени деца бараат болничко лекување поради бронхиолитис и пневмонија.

Се проценува дека RSV е причина за 60 до 70 проценти од хоспитализациите кај деца под пет години за тешки инфекции на долниот респираторен тракт, при што повеќе од половина од заболените деца се под една година. Предвремено родените бебиња се особено изложени на ризик. Инфекцијата на рана возраст може да има и долгорочни последици бидејќи е поврзана со поголем ризик од рекурентни респираторни проблеми и развој на астма.

Во моментов, превенцијата во Хрватска се спроведува само кај деца со висок ризик, преку пасивна имунизација со моноклоналното антитело паливизумаб, кое се дава во пет дози во текот на сезоната на RSV. Оваа мерка значително ги намалува хоспитализациите на деца во ризик.

Педијатрите истакнуваат дека во последниве години се појавија долготрајни моноклонални антитела како што се нирсевимаб и клесровимаб, кои обезбедуваат поедноставна заштита – со една инјекција штити околу пет месеци, или во текот на целата сезона на RSV.

Клиничките студии покажаа дека таквата имунизација може значително да го намали бројот на инфекции и хоспитализации. Во некои студии, намалувањето на хоспитализациите било повеќе од 80 проценти, а слични резултати се забележани и во земјите кои веќе ја вовеле оваа заштита.

Неколку европски земји веќе спроведуваат бесплатна доброволна имунизација на новороденчиња против RSV, а педијатрите сметаат дека сличен модел треба да се воведе и во Хрватска.

Затоа, тие предлагаат националната програма за имунизација за 2026 година да се дополни со препорака за пасивна имунизација на новороденчиња и доенчиња со единечна доза на долготрајни моноклонални антитела на сметка на Хрватскиот институт за здравствено осигурување.

Според предлогот на педијатрите, новороденчињата родени во сезоната на RSV би добивале заштита во породилното одделение пред отпуштање од болница, со согласност на родителите, а децата родени надвор од сезоната би добивале заштита од нивниот матичен педијатар на почетокот на сезоната на RSV.

Експертите веруваат дека таков пристап би донел повеќекратни придобивки: помалку заболувања и хоспитализации на децата, помал притисок врз здравствениот систем и финансиски заштеди што би можеле да се насочат кон здравствените потреби на другите деца.

Претседателот на HPD, Јошко Маркиќ, нагласува дека гореспоменатите вакцини и имунизации имаат само благи и занемарливи несакани ефекти.

HZZO моментално ги покрива трошоците само за деца со висок ризик.

Министерката за здравство, Ирена Хрстиќ, изјави оваа недела дека иницијативата на HPD ќе биде анализирана. „Доколку експертите одлучат, тогаш наша задача е да ја решиме“, рече Хрстиќ.