Врховниот лидер ајатолахот Хамнеи се обиде да ја смири земјата во последните часови по трагичната хеликоптерска несреќа во која загина иранскиот претседател Ебрахим Раиси и неколку високи функционери, аналитичарите предупредуваат дека ова е опасен момент за земјата во кој мора внимателно да се постапува.
Претседателот Ебрахим Раиси, кој загина во хеликоптерска несреќа, беше вториот најмоќен човек во земјата, по врховниот лидер ајатолахот Али Хамнеи.
Иранските власти ја потврдија смртта на Раиси, што ќе има далекусежни последици.
Постојат механизми за заштита на режимот во настани како што е овој, а Револуционерната гарда, која беше формирана во 1979 година специјално за оваа цел, ќе биде главен играч во она што ќе се случи понатаму.
Наскоро потпретседателот Мохамад Мокбер ќе ја преземе контролата и привремено ќе биде на претседателската позиција до претседателските изборите кои мора да се одржат во рок од 50 дена по смртта на иранскиот претседател.
Мохбер не е толку близок со врховниот лидер како Раиси и нема да ужива во неговата позиција, но тој со години управува со голем дел од финансиите на Хамнеи и е заслужен што му помогна на Иран да избегне некои од многуте санкции што му беа наметнати.
Наследникот на Раиси, најверојатно, ќе биде избран кандидат од врховниот лидер и секако уште еден тврдокорен ултраконзервативец. Познавачите на состојбите на иранската политичка сцена оценуваат дека е малку веројатно враќањето на умерените политички струи.
Скај њуз во анализата пишува дека не треба да очекуваме значителна промена во надворешните активности на Иран или вмешаност во војната во Газа.
Сепак, по повеќегодишни антивладини протести по смртта на младата активистка Махса Амини во притвор во 2022 година, ова може да биде моментот протестите повторно да се кренат и повторно да ги заземат улиците.
Исто така, има многу дисидентски групи во Иран, вклучително и огранок на Исламската држава – тие би можеле да се обидат да ја искористат оваа ситуација.
Раиси стана претседател по втор пат во 2021 година и со излезност од 41%, најниска од револуцијата во 1979 година.
Тој не беше универзално популарна личност и многумина во Иран веројатно ќе ја прослават неговата смрт. На долг рок, смртта на Раиси сигурно ќе има последици за врховниот лидер.
Раиси се сметаше за еден од двајцата фаворити за наследник на ајатолахот Али Хамнеи по неговата смрт – другиот беше синот на Хамнеи, Мојтаб.
Религиозните и конзервативни Иранци ќе ја оплакуваат неговата смрт, но ќе има и такви на кои нема да им биде жал, заклучува Скај њуз.